Waarom schrijf je me niet - Post uit de vergetelheid

07-03-2017 t/m 08-06-2017

 

07.03.2017 t/m 08.06.2017 | CODA de Verdieping | gratis toegang

Waarom schrijf je me niet – Post uit de vergetelheid is een reizende tentoonstelling die vanaf 7 maart 2017 te zien is in CODA. Met authentieke brieven en briefkaarten uit getto’s en nazi-kampen vertelt deze tentoonstelling het verhaal van vervolging en vernietiging. De poststukken zijn de sporen die mensen op hun reis hebben nagelaten. Sommigen overleefden, velen niet.

Drie vertellers nemen de bezoekers in korte films mee langs de geschiedenis van drie hoofdpersonen: een pubermeisje, een verzetsman, een jonge man en hun families, langs hun woonplaatsen en langs kampen en getto’s. CODA Archief heeft deze tentoonstelling aangevuld met het verhaal van de Apeldoornse kapitein Willem Heijmans en zijn familie en laat zien hoe de Tweede Wereldoorlog hun levens beïnvloedde.

Kapitein Willem Heijmans

Als kapitein Willem Heijmans in mei 1942 als beroepsofficier wordt opgeroepen voor de ‘Tweede verplichte bijeenkomst ter controle van de voormalige Nederlandsche Weermacht’ blijkt dit het begin van drie jaar Duits krijgsgevangenschap. Uit Heijmans’ brieven aan zijn vrouw Neeltje en dochter Hansje in Apeldoorn weten we hoe het dagelijks leven in de krijgsgevangenkampen Nürnberg, Stanislau, Neubrandenburg en Tittmoning eruit zag. We leren niet alleen hoe honger, kou en ziekte hun tol eisen, maar lezen ook over gedichten met sinterklaas, sportwedstrijden en huwelijksjubilea. Heijmans’ brieven geven eveneens een inkijkje in het leven van Neeltje en Hansje in Apeldoorn wanneer hij reageert op hun tekort aan brandstof, het eten uit de gaarkeuken en de tijdelijke vordering van hun huis aan de Regentesselaan in 1944. 

Communicatie, censuur en privacy

In de context van deze tentoonstelling laten de brieven ons ook iets zien over de betekenis van communicatie, censuur en privacy. Ondanks de vele brieven die Heijmans aan het thuisfront schrijft, blijft de communicatie gebrekkig door de onregelmatige postbezorging. Hierdoor hoort Willem Heijmans soms maanden niets van Neeltje en Hansje. Daarnaast werden al Heijmans’ brieven gecontroleerd door de censuurposten in de kampen. Zou hij daarom nooit geschreven hebben over de Duitse kampleiding, de ontsnappingspogingen van andere militairen en de straffen die werden opgelegd? Hoewel hij meer lijkt te weten over het verloop van de oorlog lezen we ook niets over de concentratiekampen en de gaskamers. In tegenstelling tot de Joodse Nederlanders komt Heijmans met bijna alle andere militairen in mei 1945 weer thuis. Hij wordt bevorderd tot majoor en blijft werken voor de landmacht tot zijn vervroegd pensioen in 1950. Zijn brieven zijn bewaard gebleven en geven ons vandaag de dag inzicht in het leven van een Apeldoornse familie tijdens de Tweede Wereldoorlog. 

Lees meer over de reizende tentoonstelling via www.pudv.nl.


← Evenementenoverzicht